De Gemeente vindt haar wettelijke basis in de Nieuwe Gemeentewet (NGW) van 1988.

De bevoegdheden van de gemeentelijke overheid worden beperkt door de wetten, dekreten, ordonnanties en besluiten van de federale, gewestelijke, gemeenschappelijke of provinciale overheden.

Het gemeentelijke zelfbestuur wordt ook door de toezichthoudende overheid beperkt. Voor Elsene wordt deze administratieve voogdij door het Brusselse Hoofdstedelijk Gewest uitgeoefend. Men maakt het verschil tussen :

• de algemene voogdij: indien een gemeentelijke overheid de wet overtreedt of het algemene belang benadeelt is de Regering van het Brusselse Hoofdstedelijk Gewest in staat om door een besluit de uitvoering van deze handeling te schorsen;
• de goedkeuringsvoogdij: zolang ze door de toezichthoudende overheid niet werden goedgekeurd is de gemeentelijke overheid niet in staat de uitvoering van een ganse reeks handelingen voort te zetten.