Alle Belgen, mannen en vrouwen, die 18 jaar hebben voltooid genieten van het recht en zijn verplicht om te gaan stemmen in de gemeente waar ze in het Bevolkingsregister zijn ingeschreven.

Bij deze verkiezingen kunnen buitenlanders die in België wonen eveneens hun stem uitbrengen als zij zich tegen 1 augustus van het jaar van de verkiezingen hebben ingeschreven op de kiezerslijsten van de gemeente waar zij wonen.

Om zich te kunnen inschrijven op deze lijst, dienen de niet-Europese burgers, bij de indiening van de vraag, gedurende een ononderbroken periode van 5 jaar, hun hoofdverblijfplaats in België te hebben gehad, dit op grond van een wettelijke verblijfsvergunning. Zij dienen eveneens een verklaring af te leggen waarin zij plechtig beloven de Grondwet, de wetten van het Belgische volk en het Verdrag houdende de Bescherming van de Rechten van de Mens en de fundamentele Vrijheden, na te leven.

Het aanvraagformulier (burger van een land van de Europese Unie - burger van een land buiten de EU) dat dient te worden ingevuld, kan gratis worden bekomen bij de gemeentelijke administratie. Zodra ze op de kiezerslijst zijn ingeschreven zijn ze verplicht te gaan stemmen. De officiële goedkeuring van een burger (die geen Belg is) als kiezer blijft geldig zolang hij de kiesvoorwaarden vervult en van zijn bevoegdheid als kiezer niet afstand doet, welke ook de gemeente moge zijn waarin hij woonachtig is.

Indien men zonder geldige reden verzuimt te gaan stemmen, kan men door de politierechtbank worden veroordeeld en een boete opgelegd krijgen.

De kandidaat moet stemgerechtigd zijn. De kandidatuur moet ondertekend zijn door twee uittredende gemeenteraadsleden of door minstens 5 tot 100 gemeentekiezers (naar gelang van het aantal inwoners van de gemeente). De kandidatuur moet aan de voorzitter van het hoofdbureau van de gemeente overhandigd worden.

Kunnen als gemeenteraadsleden verkozen worden :

• de Belgische burgers
• de Europese burgers

• de Belgische burgers
• de Europese burgers

• alleen Belgische burgers.

Elke kiezer krijgt een persoonlijke oproepingsbrief die door het College van Burgemeester en Schepenen wordt gestuurd. In deze brief staan het adres van het kiesbureau waarin de kiezer zich moet begeven.

De kiezer moet persoonlijk zijn stem uitbrengen. Sommige kiezers mogen echter volmacht aan een andere kiezer geven om in hun naam te stemmen :

• de kiezer die wegens ziekte of gebrekkigheid niet in staat is om naar het stembureau te gaan. Een medische attest is vereist;
• de kiezer die wegens beroeps- of dienstredenen niet in staat is om naar het stembureau te gaan. Dit moet gestaafd worden door de werkgever;
• de kiezer die het beroep van schipper, marktkramer of van kermisreiziger uitoefent, alsook zijn gezinsleden. Dit moet blijken uit een attest van de burgemeester;
• de kiezer die, op de dag van de stemming, in staat van ontzetting van vrijheid is. Dit moet aan de hand van een attest gestaafd worden door de directie van de instelling waar je verblijft;
• de kiezer die uit geloofsovertuiging niet in staat is om naar het stembureau te gaan. Dit moet blijken uit een verklaring van de religieuse overheid;
• de student die om studieredenen niet in staat is om naar het stembureau te gaan. Hiertoe moet de schooldirectie een bewijsschrift afleveren;
• de kiezer die op de dag van de stemming afwezig is van zijn woonplaats wegens tijdelijk verblijf in het buitenland. In dit geval moet je ten laatste vijftien dagen voor de verkiezingen een aanvraag indienen bij de burgemeester van je gemeente. Indien dit aanvaard wordt, krijg je een attest dat je ervan vrijstelt om persoonlijk te gaan stemmen.

Elke volmachtdrager mag maar één volmacht krijgen. Het formulier is beschikbaar bij het Gemeentebestuur (Dienst Bevolking). De volmachtdrager moet gaan stemmen in het bureau waar de volmachtgever zou moeten stemmen.

De stemming begint om 8 uur in de bureaus waar de elektronische (geautomatiseerde) stemming van toepassing is, zoals te Elsene. De kiezer begeeft zich naar het stembureau met zijn oproepingsbrief (waarop het uur van stemmingseind wordt vermeld) en zijn identiteitskaart.

De kiezers die samen in het kieslokaal worden toegelaten mag geenszins het aantal vrije stemhokjes overschrijden. De kiezers mogen in dit lokaal verblijven alléén de tijd nodig om te stemmen.

Wanneer de kiezer zich aanmeldt om te kiezen geeft hij zijn oproepingsbrief en zijn identiteitskaart af. De secretaris stipt zijn naam op de kiezerslijst aan. De voorzitter of één van zijn bijzitters doet hetzelfde op een andere lijst en kijkt na of de gegevens van deze lijst met deze van de oproepingsbrief en van de identiteitskaart kloppen.

In Elsene, waar de elektronische stemming van toepassing is krijgt de kiezer een magneetkaart. Dan begeeft hij zich naar het stemhokje.

In elk kieshokje staat een kiesmachine. Deze is voorzien met een beeldscherm, een magneetkaartenlezer - opnemer en een lichtpen. Om zijn stem uit te brengen, brengt de kiezer eerst zijn magneetkaart in de lezer - opnemer van de kiesmachine, de pijl naar boven gericht. Te Elsene zoals in de andere gemeenten van het arrondissement van Brussel - Hoofdstad, nadat de kiezer zijn magneetkaart in de machine heeft ingestoken wordt hij eerst verzocht de taal te kiezen waarin hij de stemming wenst uit te oefenen.

Nadat hij de taal heeft gekozen worden de lijsten volgens afkorting en volgnummer voorgesteld. De kiezer kiest de lijst door de lichtpen haaks op het bijbehorende hokje aan te brengen. De kiezer doet hetzelfde indien hij blanco wenst te stemmen.

Nadat de kiezer een lijst heeft gekozen krijgt hij op het scherm de naam en de voornaam van elke kandidaat van die lijst te lezen. De kiezer brengt zijn stem uit door de lichtpen haaks op het beeldscherm aan te brengen en lichtjes te drukken :

• op het hokje bovenaan de lijst indien hij met de volgorde der kandidaten instemt;
• of op het hokje /de hokjes naast één of meerdere kandidaat/kandidaten van dezelfde lijst.

Nadat hij zijn stem heeft uitgebracht wordt de kiezer uitgenodigd zijn keuze te bevestigen in de grijs gekleurde zone. Zo lang de kiezer zijn keuze niet heeft bevestigd kan hij de stemming hervatten.

Wanneer de kiezer heeft gestemd wordt de magneetkaart uit de kiesmachine vrijgemaakt. Door de magnetische kaart opnieuw in te brengen in de stemmachine, kan hij zijn stem op het scherm bekijken; hij kan deze echter niet meer wijzigen.

De kiezer geeft de kaart af aan de voorzitter of aan de door hem aangeduide bijzitter. Deze laatste controleert of de kaart geen kenmerk, opschrift of teken van beschadiging draagt. De kiezer wordt dan verzocht de kaart in de elektronische stembus te steken, waar ze zal blijven nadat de informatie die erop staat naar de originele geheugendrager is overgebracht. Na zijn identiteitskaart en zijn afgestempelde kiesbrief te hebben teruggekregen, verlaat de kiezer het lokaal.